Ahlatcı ve TÜMAD gibi dev şirketler, ormanları, suları talan edecek!..
MAPEG'in son ihaleleriyle 38 ilde Bozcaada'nın 5,3 katı büyüklüğündeki alan maden şirketlerine tahsis edildi. Ahlatcı ve TÜMAD gibi dev şirketler, ormanları, suları tüm yaşam alanlarını ortalama hektarı 54 bin lira gibi bir bedelle talan edecek...
İhaleler bitti, sıra talancı şirketlerin
TEMA Vakfı'nın dört yıl önce yaptığı çalışmada, Türkiye'nin doğal güzellikleriyle öne çıkan birçok şehrinin yüzde 70'inin üzerinde maden ruhsatlandırmasına maruz kaldığı ortaya çıkmıştı.
Geçen süre zarfında iktidar, doğayı tehdit eden binlerce projeye onay vererek daha fazla araziyi yapılaşmaya ve madenciliğe açtı.
Son olarak 21 Ocak'ta Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na bağlı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) tarafından on binlerce hektar büyüklüğünde 182 alan ihaleye çıkarıldı. Maden şirketlerinin rekabet ettiği bu ihalelerden 97'si tamamlanarak MAPEG tarafından kamuoyuna duyuruldu.
BOZCAADA'NIN 5,3 KATI
38 ilde gerçekleştirilen 97 ihale sonucunda, tam 20 bin 5 hektar, Bozcaada'nın 5,3 katı büyüklüğünde alan tek seferde maden şirketlerinin kullanımına sunuldu. Şirketler; ağaçların kesileceği, bitki örtüsünün sıyrılacağı, yaban hayatının göçe zorlanacağı ve sulak alanların yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalacağı bu 97 ayrı bölge için toplamda 1 milyar 81 milyon 570 bin 227 TL ödeyecek. Böylece, iklim ve gıda krizine karşı ülkenin en önemli savunma hattı olan doğanın, hektarı ortalama 54 bin TL gibi bir bedelle tahrip edilmesinin önü açılmış oldu.
EN BÜYÜK İHALELER KİMLERE GİTTİ?
Yüzölçümü bakımından en büyük ihale Muş Merkez'de gerçekleşti. 1997,66 hektar büyüklüğündeki alanın ruhsatını 2 milyon 170 bin TL karşılığında Esra Madencilik A.Ş. aldı. Bu ihaleyi sırasıyla şu bölgeler ve şirketler takip etti:
• Muğla Seydikemer: 1.796,25 ve 1.098 hektar büyüklüğündeki iki ayrı ihale toplam 5,5 milyon TL bedelle Maviyaşamyapı İnşaat A.Ş.
• Konya Doğanhisar: 1.057,92 hektar, 1 milyon 444 bin TL bedelle Rahmi Baştoklu
• İzmir Kiraz: 1.561,61 hektar, 160 milyon TL bedelle Ahlatcı Altın İşletmeleri A.Ş.
Öte yandan, ABD merkezli Forbes dergisinin 'En Zengin 100 Türk' listesinde yer alan ve hakkında kara para aklama ile kaçakçılık iddialarıyla soruşturma başlatılan Ahmet Ahlatcı'nın şirketi Ahlatcı Altın İşletmeleri, İzmir Kiraz'daki projeyle en yüksek bedelli ikinci ihalenin sahibi oldu.
En yüksek bedelli ihale ise Ankara Çubuk'ta yer alan 86,45 hektar büyüklüğündeki ruhsat alanı için 205 milyon TL ödeyen İsmail Halazeroğlu'na gitti. Sima Yol Yapı İnşaat Taahhüt A.Ş. ve Erciyes Alçı Maden Sanayi ve Ticaret A.Ş. de en yüksek bedeli veren şirketler arasında yer aldı.
YİNE TÜMAD DEVREDE
İhale alan şirketler arasında dikkat çeken isimlerden birisi de TÜMAD Madencilik oldu. Çeşitli projelerle Kazdağları’nı talan eden, son olarak Kanadalı şirket Alamos Gold’un Türkiye’deki haklarını satan alan şirkete Aralık ayında Ticaret Bakanı Ömer Polat’ın elinden ‘yılın çevreci’ ödülü verilmişti. TÜMAD yine Kazdağları sınırları içerisinde bulunan Balıkesir İvrindi’deki 99,88 hektar büyüklüğündeki ruhsatın ihalesini 2 buçuk milyon TL’ye aldı.
MUĞLA VE ANKARA KUŞATILIYOR
İhale sayısı açısından en fazla ruhsat 7 ihaleyle Şırnak'ta verildi. Şırnak'ı 5'er ihaleyle Ankara, Konya, Muğla, Yozgat ve Şanlıurfa izledi.
Alan büyüklüğü baz alındığında ise en büyük tahsisler Muğla ve Ankara'da gerçekleşti. Maden ve enerji şirketlerinin yoğun ilgisi altındaki Muğla'da toplam 12,5 milyon TL değerinde 5 ihale yapıldı. Bu ihaleler sonucunda 4 bin 187 hektar (yaklaşık 5 bin 864 futbol sahası büyüklüğünde) alan şirketlere bırakıldı. Şirketler bu bölgelerde altın çıkarabilecek, siyanür ve çeşitli kimyasallar kullanarak zenginleştirme faaliyeti yapabilecek. Ankara'da ise 6 ihaleyle toplam 290,5 milyon TL karşılığında 1644 hektar alan madenciliğe açıldı.
HANGİ MADEN GRUPLARI İÇİN İZİN VERİLDİ?
Yer altı ve yer üstü su kaynaklarını, toprağı ve doğayı tehdit eden maden işletmelerinin ruhsatları I, II, IV ve V. Grup olarak sınıflandırıldı:
• I. Grup (Kum, çakıl, kalker vb. inşaat malzemeleri): 5 ihale yapıldı. Dağlık ve ormanlık alanlar dahil 164,92 hektar alan etkilenecek.
• V. Grup (Elmas, zümrüt, yakut, ametist vb. değerli taşlar): Balıkesir Kepsut'taki 429,60 hektar büyüklüğündeki alan, 405 bin TL karşılığında Jade Mineral Madencilik A.Ş.'ye verildi.
• II. Grup (Mermer ve dekoratif doğal taşlar): İhale sayısı açısından en çok ruhsat dağıtılan grup oldu. 72 ihaleyle 4 bin 815 hektar alan, yaklaşık 470 milyon TL karşılığında tahsis edildi.
• IV. Grup (Altın, gümüş, bakır, demir, kurşun vb. ağır metaller): Alan büyüklüğü açısından en dikkat çekici grup oldu. 19 ihaleyle toplam 14 bin 595 hektar alan şirketlerin kullanımına açıldı. Şirketler 243 milyon TL'nin üzerinde ödeme yaparak aldıkları bu ruhsatlarla, başta siyanür olmak üzere çeşitli tehlikeli kimyasalları kullanabilecek.